ابن مهلب ( نواده مهلب پسر محمد پسر شادى )

413

مجمل التواريخ والقصص ( تصحيح ملك الشعراء بهار ) ( فارسى )

بود ، و ملك طغرل را بارّانيه و آذربادگان فرستاده بود و اتابك كندغدى [ 1 ] بود غلام سلطان و پسر خواند [ 2 ] و ملك سلجوق شاه را پارس داد ، و آن حدود ، و آخر عهد او با اتابك قراجه الذواق [ 3 ] غلام سلطان آنجا فرستادشان ، پس سلطان معظم ( 269 - آ ) چون بهمدان آمد وزير على شمشير مىرسيد ، [ 4 ] و سلطان اعظم [ 5 ] از خراسان برى آمد و درين وقت امير سيد علاء الدوله وزير را [ 6 ] بازداشته بودند و مال همى طلبيدند پس سلطان معظم سوى ساوه رفت و آنجا به ظاهر شهر روز چهارشنبه ثالث جمادى الاولى سنهء اثنى عشر مصاف بود ، و بعد حالها سپاه عراق پراكنده شدند ، و سلطان اعظم ، اتابك غزاغلى را سياست فرمود ، بعد از آنكه اسير گرفتند ، و اندرين حرب قتلع تكين جكل و كند گز كشته شدند از عراقيان ، و سلطان معظم بدر همدان آمد بعد از آنك بساوه علاء الدوله را خلاص داد ، و درين وقت سلطان چند كس را خلاص داد از جمله ملك منكوبرز بود پسر بورى برز ، [ 7 ] و او آنست كه بعهد سلطان محمد خروج كرده بود ، و او را سلطان ناگاهان مىخواندند ، و گرفتار شد ، سلطان او را ميل كشيدن فرمود ، و از آن مدت بزندان بود هر جايگاه ، و درين وقت بهمدان بازداشته بود ، و همچنين نوشتكين شيرگير ، و بلاق و سكريه [ 8 ] همه را گشاده كرد ، و پس بر عزم خراسان بازگشت و سلطان ( 269 - ب ) معظم پيش سلطان اعظم عزّ نصرهما آمد ، به ظاهر رى ، و بزرگان سپاه عراق ، و ولى عهدى بر سلطان معظم

--> [ ( 1 ) ] ك : الامير كنتعذى ( 10 ص 193 ) عماد : كند غدى ( قاهره ص 113 ) [ ( 2 ) ] ظ : بمعنى پسر خوانده [ ( 3 ) ] ك : قراجة الساقى ( ص 194 ) ( كذا عماد ص 114 ) [ ( 4 ) ] اين عبارت معنى ندارد و ظ اصل چنين بوده : « چون بهمدان آمد وزير ربيب الدوله بمرد و وزارت به على سميرمى رسيد » ( ر ك : راحة : ص 203 - ك : 10 ص 194 ) و قال عماد الكاتب : و درج الوزير الربيب فى تلك الايام و سكن فى حمى الحمام ، و تولى الوزارة كمال الملك ابو الحسن علي بن احمد السميرمى و ذلك فى سنه 512 و ذلك قبل المصاف بين السلطانين بثلاثة ايام ( قاهره ص 115 ) و كامل گويد : و توفى بها وزيره الربيب و استوزر ابا طالب ( كذا ) السميرمى ( 10 ص 194 ) [ ( 5 ) ] سلطان اعظم مراد سنجر است و سلطان معظم مراد محمود بن محمد بن ملكشاه [ ( 6 ) ] صفحهء 414 زرير - و اين امير سيد علاء الدوله رئيس همدان و نبيرهء سيد ابو هاشم علوى است ( ظ ؟ ) [ ( 7 ) ] بورى برز ، و بورى برس ( ك 10 ص 180 ) و بورى برس پسر الب ارسلان است [ ( 8 ) ] شناخته نشد . شايد منكوبرس دوم باشد كه بعدها حاجب طغرل بن محمد بن ملكشاه شد ؟ ( راحة ح 3 ص 208 )